مدیرعامل شرکت هواپیمایی جمهوری اسلامی ایران (هما) ضمن اشاره به تفاوت شرایط کنونی این شرکت با دوران اوج فعالیت آن درباره کمبود خلبان برای برخی هواپیماها گفت: برای فعال نگه‌داشتن هواپیماهای فوکر با مشکل دسترسی به شبیه‌ساز پروازی مواجه‌ایم، خلبانان برای دریافت مجوز پرواز باید آموزش‌های لازم را در شبیه‌ساز بگذرانند.
به گزارش صدای پول به نقل از ایسنا، طاهر عبدالحی در نشست خبری با اشاره به تفاوت شرایط کنونی صنعت هوانوردی با دوران اوج فعالیت این شرکت اظهار کرد: هما در گذشته با برخورداری از ناوگان گسترده به مقاصد متعددی در شرق آسیا، اروپا و آمریکا پرواز داشت اما امروز شرایط عملیاتی و موانع موجود با آن دوران تفاوت چشمگیری دارد.
وی با بیان اینکه در گذشته این شرکت از ناوگانی متنوع شامل هواپیماهای بوئینگ ۷۲۷، ۷۳۷ و ۷۴۷ و همچنین ایرباس ۳۰۰ بهره می‌برد افزود: در آن دوران، هما با تعداد محدودتری از رقبای داخلی و بدون حضور بسیاری از شرکت‌های هواپیمایی منطقه‌ای که امروز در بازار فعال هستند، فعالیت می‌کرد. به همین دلیل مقایسه شرایط آن زمان با وضعیت کنونی بدون در نظر گرفتن تفاوت ظرفیت‌ها و موانع موجود چندان واقع‌بینانه نیست.
عبدالحی با اشاره به گستردگی شبکه پروازی هما در گذشته گفت: این شرکت به مقاصدی در شرق آسیا از جمله سئول، پکن، بمبئی، توکیو، داکا و بانکوک پرواز داشت. در اروپا نیز شبکه پروازی گسترده‌ای شامل شهرهایی مانند استکهلم، آمستردام، کپنهاگ، لندن، پاریس، فرانکفورت، هامبورگ، میلان، رم، وین، آتن و مادرید برقرار بود. برخی پروازها نیز با ملاحظات خاص و در راستای حفظ روابط دیپلماتیک انجام می‌شدند. در آن مقطع درآمدهای شرکت امکان پوشش هزینه‌ها و توسعه فعالیت‌ها را فراهم می‌کرد اما با کاهش توان مالی و محدودشدن فعالیت‌ها، مدیریت هزینه‌ها و استفاده از ظرفیت‌های موجود اهمیت بیشتری پیدا کرده است.
مدیرعامل هما خاطرنشان کرد: باید وضعیت فعلی هما، امکانات و ظرفیت‌های موجود، برنامه‌های قابل اجرا و همچنین موانعی را که اجرای برخی برنامه‌ها را دشوار می‌کنند، به‌صورت واقع‌بینانه بررسی کرد. هدف این است که با شناخت دقیق شرایط بتوان از ظرفیت‌های موجود برای بهبود عملکرد شرکت استفاده کرد.
وی با اشاره به تغییر شرایط فعالیت هما در دو تا سه دهه گذشته اظهار کرد: در گذشته این شرکت با شبکه گسترده‌ای از پروازهای اروپایی و آسیایی فعالیت می‌کرد و ایران را از حالت جزیره‌ای خارج کرده بود، اما به‌تدریج با محدودیت‌هایی مانند خودداری برخی فرودگاه‌ها از ارائه خدمات، مشکلات سوخت‌رسانی و محدودیت در فروش بلیت مواجه شدیم. این شرایط در کنار افزایش سن ناوگان و دشواری تامین قطعات، به کاهش تدریجی تعداد هواپیماهای فعال منجر شد.
۴۰ فروند هواپیما داشتیم
مدیرعامل هما با بیان اینکه این شرکت در گذشته بیش از ۴۰ فروند هواپیما در اختیار داشت، افزود: ناوگان هما در آن دوران شامل هواپیماهای بوئینگ ۷۴۷، فوکر، ایرباس‌های ۳۰۰، ۳۰۰-۶۰۰ و ۳۱۰، توپولف و بوئینگ‌های ۷۲۷ و ۷۳۷ بود، اما با گذشت زمان و افزایش چرخه عملیاتی هواپیماها، تامین قطعات و حفظ آمادگی پروازی آن‌ها دشوارتر شد.
وی ادامه داد: در مقطعی برای حفظ پروازهای اروپایی و پاسخ‌گویی به ملاحظات کشور از بخشی از بازار شرق آسیا فاصله گرفتیم و پروازهایی به مقاصدی مانند سئول، بمبئی، پکن، توکیو، داکا، بانکوک و کوالالامپور را از دست دادیم. این در حالی است که برخی از این مسیرها از جمله پروازهای بانکوک، کوالالامپور و پکن، از ظرفیت درآمدزایی قابل توجهی برخوردار بودند. در نتیجه با کاهش تدریجی درآمدها فاصله میان درآمد و هزینه‌های شرکت کمتر شد و در نهایت مشکلات مالی تشدید شد.
عبدالحی با اشاره به وضعیت نیروی انسانی هما گفت: در شرایطی که تعداد هواپیماهای فعال کاهش پیدا کرده تعداد کارکنان متناسب با این روند تعدیل نشده و در حال حاضر بیش از ۹ هزار نفر در این شرکت فعالیت می‌کنند. این مسئله در کنار کاهش ظرفیت عملیاتی، مدیریت منابع انسانی و هزینه‌ها را دشوارتر کرده است.
دسترسی خلبانان فوکر به شبیه ساز دشوار شده
وی یکی دیگر از مشکلات ناوگان را کمبود خلبان برای برخی هواپیماها دانست و توضیح داد: هما برای فعال نگه‌داشتن هواپیماهای فوکر با مشکل دسترسی به شبیه‌ساز پروازی مواجه است. خلبانان برای دریافت مجوز پرواز باید آموزش‌های لازم را در شبیه‌ساز بگذرانند اما محدودیت‌های موجود از جمله دشواری دسترسی به مراکز آموزشی خارج از کشور، روند آموزش بازگشت خلبانان به چرخه پرواز را با مشکل مواجه کرده است.
مدیرعامل هما درباره وضعیت فعلی ناوگان نیز اظهار کرد: از چهار فروند ایرباس ۳۰۰-۶۰۰، دو فروند و از دو فروند ایرباس ۳۱۰، یک فروند فعال است. همچنین از ۱۳ فروند هواپیمای ATR، بسته به شرایط یک یا دو فروند در مقاطعی فعال بوده‌اند. دو فروند فوکر نیز با وجود آمادگی هواپیماها، به‌دلیل مشکلات مربوط به خلبانان امکان بهره‌برداری ندارند.
وی با اشاره به توقف فعالیت برخی هواپیماهای دیگر افزود: دو فروند ایرباس ۳۳۰ نیز با محدودیت‌های مربوط به پایان دوره زمانی بهره‌برداری مواجه شده‌اند و یک فروند بوئینگ ۷۴۷ باری هم به آستانه محدودیت چرخه عملیاتی بدنه رسیده و باید برای انجام تعمیرات لازم آماده شود.
عبدالحی با تاکید بر اینکه ایمنی در اولویت تصمیم‌گیری‌های عملیاتی هما قرار دارد گفت: حتی اگر امکان تمدید برخی محدودیت‌ها یا افزایش زمان بهره‌برداری وجود داشته باشد، تمام الزامات فنی و ایمنی باید رعایت شود و هواپیما تنها زمانی به خط پرواز بازمی‌گردد که شرایط لازم را داشته باشد.
مدیرعامل هما با اشاره به انباشته‌شدن مشکلات طی سال‌های گذشته خاطرنشان کرد: وضعیت کنونی نتیجه مجموعه‌ای از محدودیت‌ها و مشکلاتی است که به‌تدریج شکل گرفته‌اند و نمی‌توان آن را صرفاً به عملکرد یک یا دو مدیر نسبت داد. برنامه‌ریزی برای آینده شرکت باید بر مبنای شناخت دقیق وضعیت ناوگان، منابع مالی، نیروی انسانی و محدودیت‌های فنی و عملیاتی انجام شود.
