عطاء تفضلی معاون خرید فولاد خوزستان، با هشدار نسبت به پیامدهای صادرات گسترده کنسانتره، اعلام کرد: در شش ماهه نخست امسال حدود ۶.۶ میلیون تن کنسانتره از کشور صادر شده و این روند در صورت عدم مدیریت صحیح می‌تواند آینده صنعت فولاد ایران را تهدید کند.
به گزارش خبرنگار صدای پول، تفضلی در حاشیه بیست و دومین نمایشگاه بین‌المللی متافو در جمع خبرنگاران با اشاره به مشکلات ساختاری صنعت فولاد،گفت: بیش از ۵ میلیون تن از بندر شهید رجایی و ۱.۵ میلیون تن از بندر امام صادر شده است و اگر منابع داخلی به درستی مدیریت نشود، ممکن است در آینده نیاز به واردات کنسانتره ایجاد شود که به صرفه نخواهد بود.
وی ادامه داد: صنعت با ناترازی زنجیره ارزش مواجه است؛ بخشی از زنجیره سودآور است و بخشی دیگر زیان‌ده. علت اصلی این وضعیت، اجرای طرح‌های توسعه بدون برنامه‌ریزی و مطالعات کافی است.
تفضلی بیان کرد: وقتی یک کنسانتره‌ساز پس از مدتی اقدام به احداث واحد گندله‌سازی و سپس تولید آهن اسفنجی و فولادسازی می‌کند، این روند باعث بر هم خوردن تعادل زنجیره تولید و افزایش هزینه‌ها می‌شود.
معاون فولاد خوزستان به مشکلات نقدینگی و ارزی واحدهای صنعتی نیز اشاره کرد و گفت: واحدها برای ادامه فعالیت نیازمند نقدینگی هستند، اما مسیر تامین آن پیچیده و زمان‌بر است. ناترازی‌های برق، گاز، آب، زنجیره ارزش، نقدینگی و ارز در واقع ریشه در یک ناترازی مدیریتی دارد.
تفضلی به روند ثبت سفارش کالا در سامانه جامع تجارت انتقاد کرد و گفت: مسیر تولیدکننده بسیار پیچیده و طولانی است و گاهی تا شش ماه طول می‌کشد، در حالی که مسیر بازرگان سریع‌تر است. این دوگانگی، هدف حمایت از تولید داخل را خدشه‌دار می‌کند و گاهی تولیدکننده را مجبور به مراجعه به بازرگانان می‌کند.
وی درباره سهمیه‌بندی ارز نیز توضیح داد: گاهی هنگام استفاده از سهمیه، پیام “سهمیه تمام شده” دریافت می‌کنیم، در حالی که از سهمیه خود استفاده نکرده‌ایم. راهنمایی برای استفاده از کد تعرفه دیگر نیز عملی تخلف‌آمیز است و می‌تواند پرونده‌سازی در گمرک ایجاد کند. این مشکلات زمینه‌ساز فساد و سوءاستفاده می‌شود.
تفضلی با تاکید بر اینکه صادرات کنسانتره باید با مدیریت و ملاحظه کامل انجام شود، افزود: سوال این است که چرا شرکت‌های بزرگ کنسانتره‌ساز، خود اقدام به صادرات نمی‌کنند؟ پاسخ در اقتصاد آن است؛ هزینه واقعی صادرات حدود ۹۰۰۰ تومان به ازای هر کیلوگرم است، در حالی که قیمت جهانی و ارز تکلیفی کمتر است. این اختلاف نرخ انگیزه استفاده از کارت‌های بازرگانی برای کسب رانت ارزی را ایجاد می‌کند.
وی ادامه داد: برخی افراد با کارت‌های بازرگانی غیرحرفه‌ای اقدام به صادرات می‌کنند و ارز حاصل را به نرخ رسمی برنمی‌گردانند یا تبدیل به کالاهای دیگر می‌کنند که در داخل با نرخ بالاتر فروخته می‌شود. این وضعیت زنجیره تامین داخلی را به هم زده و تأمین مواد اولیه را با مشکل مواجه کرده است.
تفضلی در پایان تاکید کرد: با برنامه‌ریزی دقیق و استفاده از خرد جمعی، می‌توان ناترازی‌ها و مشکلات را حل کرد. تصمیمات غیرکارشناسی، وقت و انرژی تولیدکنندگان را هدر می‌دهد و اثر منفی بر کل زنجیره صنعت فولاد می‌گذارد.نویسنده؛ نسیبه نجفی
